ZWIĄZEK HARCERSTWA POLSKIEGO
STATUT
ZWIĄZKU HARCERSTWA POLSKIEGO
Statut Związku Harcerstwa Polskiego uchwalony na XXVIII Zjeździe ZHP w Bydgoszczy 6-9 grudnia 1990 r. ze zmianami uchwalonymi na XXIX Zjeździe ZHP w Warszawie 9-12 grudnia 1993 r. i Nadzwyczajnym Zjeździe ZHP w Poznaniu 10 czerwca 1995 r.
Statut niniejszy został zarejestrowany w Sadzie Wojewódzkim w Warszawie, VII Wydział Cywilny i Rejestrowych dnia 21 VII 1995 r. poz. RST 793
ROZDZIAŁ 1
NAZWA, TEREN DZIAŁANIA, SIEDZIBA
§ 1
- Związek Harcerstwa Polskiego jest stowarzyszeniem i posiada osobowość prawną. Stowarzyszenie może używać skrótu ZHP.
- ZHP działa na terenie Rzeczypospolitej Polskiej.
- W wyjątkowych wypadkach ZHP może działać za granicą z ograniczeniami wynikającymi z § 16 ust.5.
- Siedziba władz naczelnych ZHP jest miasto stołeczne Warszawa
ROZDZIAŁ 2
CHARATER ZHP, CELE I ŚRODKI DZIAŁANIA
§ 2
- ZHP jest wychowawczym, patriotycznym, dobrowolnym i samorządowym stowarzyszeniem zuchów, harcerzy, harcerzy starszych oraz instruktorów i działaczy, otwartym dla wszystkich bez względu na pochodzenie, rasę czy wyznanie.
- Postanowienia statutu, w którym mowa o harcerzu, harcerzu starszym, instruktorze, działaczu, stosuje się odpowiednio do harcerek, harcerek starszych, instruktorek, działaczek.
- Wychowanie w ZHP opiera się na normach moralnych, wywodzących się z uniwersalnych, kulturowych i etycznych wartości chrześcijańskich, kształtuje postawy szacunku wobec każdego człowieka, uznając system wartości duchowych za sprawę osobistą każdego członka Związku.
- ZHP jest członkiem światowej rodziny skautowej zrzeszonej w Światowej Organizacji Ruchu Skautowego (WOSM) i Światowym Stowarzyszeniu Przewodniczek i Skautek (WAGGGS), działa zgodnie z zasadami, celami i metodą wprowadzona przez założyciela skautingu Roberta Baden-Powella i rozwiniętą przez Andrzeja Małkowskiego.
§ 3
Za główne cele swojego działania ZHP uznaje:
1) 1)stwarzanie warunków do wszechstronnego, intelektualnego, społecznego, duchowego i fizycznego rozwoju człowieka,
2) 2)nieskrępowane kształtowanie osobowości człowieka przy poszanowaniu jego prawa do wolności i godności, w tym wolności od wszelkich nałogów,
3) upowszechnianie wiedzy o świecie przyrody, przeciwstawianie się jego niszczeniu przeze, kształtowanie potrzeby kontaktu z nieskażoną przyrodą,
4) upowszechnianie i umacnianie w społeczeństwie przywiązania do warunków stanowiących fundament harcerskich zasad: wolności, prawdy, sprawiedliwości, demokracji, równouprawnienia, samorządności, tolerancji i przyjaźni,
5) stwarzanie warunków do nawiązania i utrwalania silnych więzi międzyludzkich ponad podziałami rasowymi, narodowościowymi i wyznaniowymi.
§ 4
- Metoda harcerska to sposób działania odznaczający się:
- pozytywnością,
- indywidualnością,
- wzajemnością oddziaływań,
- dobrowolnością i świadomością celów
- pośredniością,
- naturalnością,
Będący jednocześnie systemem wspierania samorozwoju zuchów, harcerzy, harcerzy starszych i instruktorów przez:
- Przyrzeczenie i Prawo,
- Uczenie w działaniu,
- Stale doskonały i stymulowany program.
- ZHP realizuje harcerski system wychowawczy rozumiany jako jedność zasad harcerskiego wychowania, metody i programu.
- Zasady harcerskiego wychowania to: służba, braterstwo, praca nad sobą.
- Program działania powstaje samorządnie w drużynach oraz innych podstawowych jednostkach organizacyjnych ZHP.
§5
Dla osiągnięcia swoich celów ZHP:
1) Zrzesza swoich członków w podstawowych jednostkach organizacyjnych i prowadzi wśród nich całoroczna działalność oświatowo-wychowawcza, posługując się charakterystycznymi dla ZHP formami pracy,
2) organizuje przedsięwzięcia związane z ochroną środowiska naturalnego, rozwojem zainteresowań i specjalności, działalnością w zakresie kultury, kultury fizycznej i sportu,
3) podejmuje zadania w zakresie pomocy społecznej,
4) prowadzi rehabilitację , rewalidację i resocjalizację dzieci niepełnosprawnych w drużynach Nieprzetartego Szlaku oraz w drużynach integracyjnych,
5) prowadzi kształcenie kadry instruktorskiej,
6) prowadzi działalność wydawniczą, radiową i informacyjną,
7) tworzy ośrodki oraz placówki wychowawcze i naukowo-badawcze,
8) prowadzi działalność gospodarczą i gromadzi fundusze,
9) organizuje letni i zimowy wypoczynek w formach wyjazdowych i w miejscu zamieszkania,
10) prowadzi wyżej wymieniona działalność także wśród nie zrzeszonych w ZHP.
§ 6
Harcerskie wartości wychowawcze ZHP określa: Obietnica i Prawo Zucha, Przyrzeczenie i Prawo Harcerskie oraz Zobowiązanie Instruktorskie.
Obietnica Zucha:
Obiecuję być dobrym zuchem, zawsze przestrzegać Prawa Zucha
Prawo Zucha:
- Zuch kocha Boga i Polskę
- Zuch jest dzielny.
- Zuch mówi prawdę.
- Zuch pamięta o swoich obowiązkach.
- Wszystkim jest z zuchem dobrze.
- Zuch stara się być coraz lepszy.
Przyrzeczenie Harcerskie:
Mam szczera wole całym życiem pełnić służbę Bogu i Polsce, nieść chętną pomoc bliźnim i być posłuszną/posłusznym Prawu Harcerskiemu.
Prawo Harcerskie:
- Harcerz sumiennie spełnia swoje obowiązki wynikające z Przyrzeczenia Harcerskiego.
- Na słowie harcerza polegaj jak na Zawiszy.
- Harcerz jest pożyteczny i niesie pomoc bliźnim.
- Harcerz w każdym widzi bliźniego, a za brata uważa każdego innego harcerza.
- Harcerz postępuje po rycersku.
- Harcerz miłuje przyrodę i stara się ją poznać.
- Harcerz jest karny i posłuszny rodzicom i wszystkim swoim przełożonym.
- Harcerz jest zawsze pogodny.
- Harcerz jest zawsze oszczędny i ofiarny.
- Harcerz jest czysty w myśli, w mowie i uczynkach; nie pali tytoniu i nie pije napojów alkoholowych.
Zobowiązanie Instruktorskie:
Przyjmuję obowiązki instruktorki/instruktora Związku Polskiego. Jestem świadoma/świadomy odpowiedzialności harcerskiego wychowawcy i opiekuna. Będę dbać o dobre imię harcerstwa, przestrzegać Statutu ZHP, pracować nad sobą, pogłębiać swoją wiedzę i umiejętności. Wychowam swego następcę. Powierzonej przez Związek Harcerstwa Polskiego służby nie opuszczę samowolnie.
§ 7
ZHP korzysta z poparcia i pomocy rodziców oraz społecznego ruchu przyjaciół harcerstwa, działających przy jednostkach organizacyjnych Związku.
§ 8
- ZHP współpracuje z organami władzy państwowej, administracji rządowej i samorządu terytorialnego, placówki oświaty i wychowania, Wojskiem Polskim, Kościołem katolickim i innymi kościołami oraz związkami wyznaniowymi, a także z organizacjami społecznymi, których cele i działalność nie są sprzeczne z celami ZHP.
- ZHP jest stowarzyszeniem niezależnym ideowo i organizacyjnie od partii, ruchów i organizacji o charakterze politycznym.
- Członkowie władz ZHP są obowiązani, na czas pełnienia funkcji, zawiesić swoje członkostwo we władzach partii, ruchów lub organizacji politycznych. Do których należą.
§ 9
- ZHP utrzymuje kontakty z dziećmi i młodzieżą polonijną oraz Polakami mieszkającymi poza granicami Kraju.
- ZHP współdziała z organizacjami skautowymi zrzeszonymi w Światowej Organizacji Ruchu Skautowego (WOSM) i Światowym Stowarzyszeniu Przewodniczek i skautek (WAGGGS).
- ZHP może współpracować także z innymi organizacjami dziecięcymi i młodzieżowymi w innych państwach oraz z międzynarodowymi organizacjami dziecięcymi i młodzieżowymi, których cele i działalność nie są sprzeczne z celami ZHP.
ROZDZIAŁ 3
HYMN, ODZNAKI, SYMBOLE, MUNDURY ORGANIZACYJNE
§ 10
Hymnem ZHP jest pierwsza zwrotka wraz z refrenem pieśni „Wszystko, co nasze, Polsce oddamy”.
§ 11
1. Odznakami organizacyjnymi ZHP są:
1) dla zuchów – znaczek przedstawiający główkę białego orła i żółtą tarczę wschodzącego słońca na niebieskim tle; podstawą odznaki jest czerwony prostokąt z napisem „Zuch”,
2) dla harcerzy, harcerzy starszych i instruktorów – tradycyjny Krzyż Harcerski, wzorowany na orderze Virtuti Militari, z lilijka w środku, wieńcem z liści dębowych i laurowej, wplecionym w ramiona oraz napisem „CZUWAJ”.
2. Tradycyjnym znakiem ZHP jest harcerska lilijka z inicjałami hasła filaretów: Ojczyzna, Nauka, Cnota, Oraz inicjałami ZHP na przewiązce.
3. Harcerze i instruktorzy noszą plakietkę z lilijką – symbolem WOSM, a harcerki i instruktorki plakietkę z koniczynką – symbolem WAGGGS.
4. Wzory odznak, odznaczeń organizacyjnych i innych symboli ZHP oraz sposób ich używania określa Rada Naczelna ZHP.
§ 12
1. ZHP posiada sztandar.
2. Na prawej stronie sztandaru ZHP, na czerwonym tle, znajduje się godło państwowe, na lewej stronie, na biało-czerwonym tle, umieszczony jest Krzyż Harcerski oraz napis „Związek Harcerstwa Polskiego”.
3. Prawo posiadania sztandaru przysługuje także chorągwiom, hufcom, związkom drużyn oraz podstawowym jednostkom organizacyjnym ZHP. Wzory sztandarów i zasady ich przyznawania określa Rada Naczelna ZHP.
§13
1. ZHP posiada banderę.
2. Bandera jest flagą barwy czerwonej z białym ukośnym krzyżem i białym kołem pośrodku, na którym widnieje czerwona lilijka.
3. Wzór bandery i prawo jej posiadania określa Rada Naczelna ZHP.
§ 14
1. Ubiorem organizacyjnym członków ZHP jest mundur.
2. Wzory mundurów i sposoby ich używania określa rada Naczelna ZHP.
§ 15
Jednostki organizacyjne ZHP mogą posiadać nazwy i imiona. Zasady i tryb przyjmowania nazw i imion określa Rada Naczelna.
ROZDZIAŁ 4
CZŁONKOSTWO W ZHP
§ 16
1. Członkiem ZHP może zostać każdy, kto wyrazi chęć przynależności do ZHP i działania zgodnego z zasadami Związku.
2. Członkami aktywnymi ZHP są: zuchy, harcerze, harcerze starsi i instruktorzy. Członkami wspierającymi ZHP są działacze.
3. Osoby do lat 16 mogą należeć do ZHP za zgodą rodziców lub opiekunów prawnych.
4. Cudzoziemcy mieszkający stale lub czasowo w Polsce, mogą być członkami ZHP.
5. Osoby pochodzenia polskiego mieszkając czasowo za granicą, mogą należeć do jednostek ZHP prowadzących działalność za granicą za zgodą właściwej terytorialnie organizacji skautowej, należącej do światowej Organizacji Ruchu Skautowego (WOSM) i Światowej Organizacji Przewodniczek i Skautek (WAGGGS).
§ 17
1. Zuchem zostaje się w wieku 7-11 lat po złożeniu Obietnicy Zucha.
2. Harcerzem zostaje się w wieku 10-15 lat, po złożeniu Przyrzeczenia Harcerskiego.
3. Harcerzem starszym zostaje się w wieku od 15 lat, po złożeniu Przyrzeczenia Harcerskiego.
4. Instruktorem może zostać harcerz starszy po ukończeniu 16 lat, cieszący się nienaganną opinią, przygotowany do pełnienia funkcji statutowej – po złożeniu Zobowiązania Instruktorskiego.
5. Działaczem może zostać osoba pełnoletnia, wyrażająca wolę wspierania działalności ZHP.
§ 18
1. Członkostwo ZHP powstaje z chwilą złożenia Obietnicy Zucha lub Przyrzeczenia harcerskiego, a w przypadku działacza – z chwilą wpisania go na listę działaczy przez właściwego komendanta hufca lub chorągwi albo działalności ZHP.
2. Decyzję o dopuszczeniu do złożenia Obietnicy Zucha lub Przyrzeczenia Harcerskiego podejmuje instruktor lub harcerz starszy kierujący podstawową jednostka organizacyjna ZHP.
3. Decyzję o dopuszczeniu do złożenia Zobowiązania Instruktorskiego podejmuje właściwy komendant hufca lub chorągwi.
4. Decyzję o wpisaniu na listę działaczy podejmuje, na wniosek osoby zainteresowanej, właściwy komendant hufca lub chorągwi albo Naczelnik ZHP.
5. Osoby przyjęte do drużyny lub innej podstawowej jednostki organizacyjnej ZHP pozostają w okresie próbnym do czasu złożenia Obietnicy Zucha lub Przyrzeczenia Harcerskiego z prawem występowania w mundurze ZHP. Postanowienia § 19 ust.1 i §20 ust.1 stosuje się wobec nich odpowiednio.
§ 19
1. Członkowie ZHP mają prawo:
1) Brać udział we wszystkich formach pracy harcerskiej, w szczególności uczestniczyć w życiu drużyny, kręgu lub innej podstawowej jednostki organizacyjnej ZHP.
2) Nosić mundur i odznaki organizacyjne ZHP (nie dotyczy to działaczy),
3) Wypowiadać się i zgłaszać wnioski w sprawach dotyczących ZHP,
4) Korzystać z urządzeń, sprzętu, placówek i świadczeń ZHP, na zasadach określonych przez Związek.
2. Instruktorzy mają ponadto prawo do :
1) przyjmowania Obietnicy Zucha, Przyrzeczenia Harcerskiego, zobowiązania Instruktorskiego,
2) pełnienia wszystkich funkcji w Związku, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w § 22 ust. 3 i 5.
§ 20
1. Członkowie ZHP mają obowiązek:
1) dbać o dobre imię i dobro Związku,
2) kierować się:
a) zuchy – Prawem i Obietnicą Zucha,
b) harcerze i harcerze starsi – Prawem i Przyrzeczeniem Harcerskim i Zobowiązaniem instruktorskim,
c) instruktorzy – Prawem i Przyrzeczeniem Harcerskim i Zobowiązaniem Instruktorskim,
3) stosować się do postanowień Statutu ZHP,
4) brać czynny udział w życiu ZHP, a zuchy, harcerze i harcerze starsi – należeć do drużyny lub innej podstawowej jednostki organizacyjnej,
5) opłacać składki członkowskie (nie dotyczy to zuchów oraz członków drużyn Nieprzetartego Szlaku).
2. Harcerze starsi pełniący funkcje statutowe oraz instruktorzy mają ponadto obowiązek:
1) szczególnej troski o powierzone im dzieci i młodzież, zwłaszcza ich zdrowie i bezpieczeństwo,
2) rzecznictwa interesów dzieci i młodzieży,
3) przygotowania następcy na pełnioną przez siebie funkcje.
§ 21
1.Funkcjami statutowymi są funkcje, które:
1) służą bezpośrednio realizacji celów działania ZHP, określonych w § 3,
2) nie maja charakteru dorywczego.
2.Funkcjami statutowymi są:
1) funkcje członków władz ZHP, powierzone w trybie wyboru,
2) funkcja przewodniczącego lub komendanta kręgu instruktorskiego powierzana w trybie wyboru dokonywanego przez krąg
3) wszystkie inne funkcje powierzone w trybie mianowania przez właściwego komendanta hufca, chorągwi lub Naczelnika ZHP.
- Niepełnoletni instruktor lub harcerz starszy, mający ukończone 16 lat, może pełnić funkcje statutowe, o których mowa w ust. 2 pkt.2) i 3), pod opieką pełnoletniego członka ZHP, wyznaczonego komendanta hufca lub chorągwi.
§ 22
1. Czynne prawo wyborcze mają:
1) instruktorzy pełniący funkcje statutowe,
2) harcerze starsi, jeżeli ukończyli 16 lat i pełnią funkcje statutowe.
2. Bierne prawo wyborcze, z wyłączeniem wyborów, o których mowa w ust. 3-5, mają:
1) instruktorzy,
2) harcerze starsi, jeżeli ukończyli 16 lat.
3. 3.Bierne prawo w wyborach na funkcje Przewodniczącego ZHP, Naczelnika ZHP, komendanta chorągwi oraz komendanta hufca mają wyłącznie pełnoletni instruktorzy.
4. Bierne prawo wyborcze w wyborach do komisji rewizyjnych mają wyłącznie instruktorzy.
5. Bierne prawo wyborcze w wyborach do sądów harcerskich mają wyłącznie instruktorzy w stopniu harcmistrza.
§ 23
1.Za osiągnięcia w pracy Związku członkowie ZHP mogą być wyróżniani i nagradzani.
2.Najwyższym wyróżnieniem organizacyjnym ZHP jest „Krzyż Zasługi dla ZHP”
§ 24
Członkostwo ZHP ustaje na skutek:
1) wystąpienia z ZHP,
2) skreślenia z listy członków ZHP,
3) wykluczenia z ZHP.
§ 25
Wystąpienie z ZHP następuje poprzez złożenie oświadczenia o rezygnacji z członkostwa:
1) instruktorowi lub harcerzowi starszemu kierującemu podstawową jednostką organizacyjną ZHP – przez zucha, harcerza, harcerza starszego,
2) właściwemu komendantowi hufca lub chorągwi albo Naczelnikowi ZHP – przez harcerza starszego pełniącego statutowa, instruktora, działacza.
§ 26
1. Skreślenie z listy członków może nastąpić:
1) w stosunku do zuchów, harcerzy i harcerzy starszych – w przypadku nie podejmowania obowiązków członkowskich przez okres co najmniej 6 miesięcy bez należytego usprawiedliwienia,
2) w stosunku do instruktorów i działaczy – w przypadku zalegania z opłata składek przez okres co najmniej 6 miesięcy.
2. Decyzje skreśleniu z listy członków ZHP, po wcześniejszym uprzedzeniu o takim zamiarze i umożliwienia złożenia wyjaśnień, podejmują w stosunku do:
1) zuchów, harcerzy, harcerzy starszych – instruktor lub harcerz starszy kierujący podstawową jednostką organizacyjną ZHP.
2) Harcerzy starszych pełniących funkcje statutowe, instruktorów i działaczy – właściwy komendant hufca lub chorągwi albo Naczelnik ZHP.
3. Od decyzji określeniu z listy członków ZHP przysługuje prawo odwołania na zasadach określonych w § 28.
§ 27
1. Wobec członków ZHP naruszających postanowienia Statutu mogą być stosowane następujące kary:
1) w stosunku do harcerzy, harcerzy starszych, instruktorów i działaczy:
a) upomnienie
b) nagana,
c) wykluczenie z ZHP,
2) w stosunku do harcerzy starszych, instruktorów i działaczy ponadto pozbawienie, na okres do 2 lat, całości lub części praw członkowskich.
2. Zastosowanie kary upomnienia lub nagany nie wyklucza zastosowania kar, o których mowa w ust.1 pkt. 2).
3. Uprawnionymi do stosowania kar są w stosunku do:
1) harcerzy, harcerzy starszych – instruktor lub harcerz starszy kierujący podstawową jednostka organizacyjną ZHP,
2) harcerzy starszych pełniących funkcje statutowe, instruktorów i działaczy – właściwy komendant hufca lub chorągwi albo naczelnik ZHP w zakresie upomnienia i nagany, a właściwy sąd harcerski w zakresie wszystkich kar.
4. Obwinionemu przysługuje prawo złożenia wyjaśnień przed zastosowaniem kary.
5. Właściwy komendant hufca, chorągwi lub Naczelnik ZHP może zawiesić harcerza starszego pełniącego funkcje statutowa, instruktora lub działacza, wobec którego wszczęto postępowanie ukaranie, w pełnieniu określonych funkcji oraz w prawach członka ZHP do czasu zakończenia postępowania, jeżeli ze względu na rodzaj przewinienia przemawiają za tym względy wychowawcze lub dobro Związku.
6. Kara, z wyjątkiem wykluczenia z ZHP, ulega zatarciu po upływie roku od prawomocnego ukarania lub po upływie okresu, na który została orzeczona. Wykluczenie z ZHP powoduje pozbawienie praw członkowskich, utratę stopni i odznak organizacyjnych.
§ 28
1. Skreśleniu z listy członków ZHP oraz ukaranemu przysługuje prawo odwołania w terminie 14 dni od dnia powiadomienia:
1) od decyzji instruktora lub harcerza starszego kierującego podstawową jednostką organizacyjną ZHP – do właściwego komendanta hufca lub chorągwi,
2) od decyzji komendanta hufca, chorągwi lub Naczelnika ZHP – do właściwego sądu harcerskiego,
3) od decyzji sądu harcerskiego wyższego stopnia.
2. Od decyzji podjętych w trybie odwoławczym odwołanie nie przysługuje
§ 29
1. Członkostwo w ZHP może zostać zawieszone, na wniosek osoby zainteresowanej, w przypadku wystąpienia przemijającej przeszkody w wykonywaniu obowiązków członkowskich.
2. Decyzję o zawieszeniu członkostwa podejmują:
1) w stosunku do zuchów, harcerzy, harcerzy starszych instruktor lub harcerz starszy kierujący podstawową jednostką organizacyjna ZHP,
2) w stosunku do harcerzy starszych pełniących funkcje statutowe, instruktorów i działaczy – właściwy komendant hufca, chorągwi lub Naczelnik ZHP.
ROZDZIAŁ 5
STRUKTURA ZHP
§ 30
1. Podstawową jednostką organizacyjną ZHP jest:
a) gromada zuchowa,
b) drużyna harcerska,
c) drużyna starszoharcerska,
d) krąg instruktorski,
e) inna jednostka działająca na zasadach drużyny lub kręgu.
2. 2.W ramach eksperymentów metodycznych mogą być tworzone inne zespoły harcerskie działające jako podstawowe jednostki organizacyjne ZHP.
3. 3.Rozpoczęcie działalności gromady, drużyny, kręgu lub innej podstawowej jednostki organizacyjnej ZHP wymaga zgody właściwego komendanta hufca. Rozpoczęcie działalności kręgu może nastąpić także za zgodą właściwego komendanta chorągwi.
4. 4.Gromadą lub drużyną kieruje drużynowy przy pomocy przybocznych. Drużynowych mianuje rozkazem komendant hufca. Drużynowych starszoharcerskich mianuje rozkazem komendant hufca na wniosek drużyny.
5. Kręgiem kieruje jego przewodniczący lub komendant wybierany przez krąg.
6. Harcerski krąg seniorów działa na zasadach kręgu instruktorskiego.
§ 31
Podstawowe jednostki organizacyjne ZHP działające w jednym środowisku (szkole, osiedlu itp.)mogą łączyć się w szczepy lub inne związki drużyn. Utworzenie szczepu i związku drużyn zatwierdza komendant hufca.
§32
1. W ZHP mogą działać środowiskowe, regionalne oraz ogólnopolskie ruchy programowo-metodyczne, skupiające harcerzy starszych, instruktorów, działaczy oraz jednostki organizacyjne ZHP.
2. Ruchy programowo-metodyczne stanowią dla ich uczestników formę współdziałania w celach:
1) doskonalenia programu i metodyki harcerskiej,
2)wymiany doświadczeń i upowszechniania inicjatyw programowych i metodycznych,
3)realizacji konkretnego zadania, inicjatywy społecznej lub kierunku służby.
§ 33
1. Hufiec jest terytorialną wspólnotą gromad, drużyn, kręgów innych podstawowych jednostek organizacyjnych.
2. Hufiec może być utworzony wówczas, gdy na jego terenie działają przynajmniej gromady zuchowe i drużyny harcerskie.
3. Hufiec:
1) pomaga drużynowym w ich pracy,
2) kształci drużynowych funkcyjnych,
3) organizuje akcje letnią i zimową,
4) może prowadzić działalność gospodarczą.
4. Hufiec tworzy i rozwiązuje komendant chorągwi, po zasięgnięciu opinii zainteresowanych środowisk, wyznaczając granice terytorialne i siedzibę jego władz.
5. W uzasadnionych przypadkach komendant chorągwi może, za zgodą Naczelnika ZHP, utworzyć dwa lub więcej hufców działających częściowo lub całkowicie na tym samym terenie.
§ 34
1. Chorągiew jest terytorialna wspólnota hufców.
2. Chorągiew tworzy i rozwiązuje Naczelnik ZHP po zasięgnięciu opinii zainteresowanych hufców, wyznaczając granice terytorialne i siedzibę jej władz.
Statut ZHP.doc [załącznik]
